Yiyorum yiyorum kilo alamıyorumcular buradaysa başlayalım…
Toplumda kıskanılarak bakılan her istediğini yemesine rağmen zayıf görüntüye sahip bireylerin bir kısmı bu durumdan çok memnun olsa da bir kısmı kilo almak isteyen bireylerdir. Bu konudaki yanlış bakış açısı ise zayıf kişilerin sağlıklı olarak algılanmasıdır. Atletik yapı ile karıştırılan bu durum aslında altında birçok sağlık sorunu barındırabilecek bir gösterge olabilir.
Zayıflık Nedir?
Vücut ağırlığının boy uzunluğuna oranla (Beden Kütle İndeksi-BKİ) az olmasıdır. Günümüzde artık herkesin bildiği BKİ hesaplamasında kilonuzu boyunuzun metre cinsinden karesine böldüğünüzde çıkan sonuç kilonuzun sınıflandırılması hakkında (zayıf, normal, hafif kilolu, şişman, obez…) bilgi vermektedir. Bireylerde bu oran 18.5kg/m2 altında olduğunda zayıf kategorisinde değerlendirilmektedir.
Nedenleri…
Zayıflık uzun süren enerji dengesizliği sonucu oluşmaktadır. Tıpkı obezitedeki gibi fakat obezitedeki pozitif enerji dengesizliği burada negatif olarak görülmektedir. Obezlerde günlük alınan enerji harcanandan fazla, zayıflıkta ise tam tersi bir durum gözlenir. Bunun yanında alınan besin maddelerinin vücut tarafından kullanılamaması durumu da zayıflığın bir diğer nedeni olarak karşımıza çıkmaktadır.
Negatif enerji dengesi yani harcanan kadar enerjinin vücuda alınamaması, diyetin kalite ve miktar olarak yetersiz oluşundan ileri geldiği gibi, sindirim, dolaşım bozuklukları, enfeksiyon ve parazitler gibi nedenlerle de alınan besinin vücutça kullanılmasının engellenmesi sonucu da olabilir. Ayrıca hormonal dengesizlik, örneğin troid hormonunun fazlalığı, bazal metabolizmayı hızlandırır bu durumda enerji harcaması artar ve negatif enerji dengesi oluşabilir.
Zayıf bireylerin vücut dirençleri düşüktür…
Özellikle çocukluk ve gençlik yıllarındaki zayıflık büyümeyi etkiler. Bu yaşlarda oluşan zayıflığın çözümüne yönelik yapılacaklar dikkate alınmalı ve zayıflık sorun olarak ortadan kaldırılmalıdır.
Aşırı zayıflık vücudun dış etkilere karşı (virüs, bakteri vb..) direncini azaltır, enfeksiyonlar kolay oluşur ve zararları ağır seyreder. Yedek enerjileri eksik olduğundan hastalıktan iyileşme ve toparlama zorlaşır. Aşırı zayıflık tıpkı obezite gibi yaşam süresi ve kalitesini düşüren bir durumdur.
Peki zayıflıktan kurtulmak için neler yapılabilir?
Öncelikle zayıflığın nedeni araştırılmalıdır. Herhangi bir sağlık sorunu dolayısıyla meydana gelen zayıflığın çözümü tıbbi destek gerektirdiğinden beslenme planları bu konuda çözüm olamayacaktır. İlk olarak bu neden ortadan kaldırılmalıdır.
Eğer zayıflığın nedeni negatif enerji dengesinden kaynaklanmaktaysa bu durum uygun beslenme planlanarak düzeltilir.
Nasıl bir beslenme planı?
Öncelikle günlük aldığınız kalori harcadığınızdan fazla olmalıdır, ağır işte çalışanlar, emzikli kadınlar, çocuk ve gençler, sporcular, yeni hastalıktan iyileşenlerin enerji harcaması artacağından günlük alınması gereken kalori uygun olarak artırılmalıdır.
Proteine saldırmaktan kaçınılmalı, protein kalitesi artırılarak günlük alınması gereken protein ihtiyacı karşılanmalıdır.
Diyette, özellikle sindirilebilirliği kolay olan yüksek enerjili besinler tercih edilmelidir. Mucize bir besinden bahsetmek imkansız, dengeli ve düzenli bir sağlıklı beslenme planı tercih edilmeli, doğru egzersizlerle de bu beslenme planı desteklenmelidir.
Zayıf bireyler, aralarda yağ, şeker, un kullanılarak yapılan tatlılardan tüketebilirler. Rafine şekerlerden ziyade tahin-pekmez, fındık, fıstık ezmeleri de kahvaltılara ya da ara öğünlere eklenebilir, meyve suları ve limonatalarda beslenme planlarında yer alabilir. Yiyeceklerin hacimlerini sabit tutarak kalorisini sağlıklı yollarla arttırabileceğiniz seçeneklere de yönelmek (örneğin sütlü bir tatlının üzerine fındık veya ceviz eklemek) bu süreçte size yardımcı olacaktır.
Evet, Diyet İzmir olarak bu yazımızda çağımızın obezite kadar tehlikeli sağlık problemlerinden zayıflık ve bu durumdan kurtulmanın yollarını sizlerle paylaştık. Vücut bağışıklık sisteminizin güçlü olması gereken şu dönemlerde aşırı zayıf olmanın dezavantajları düşünüldüğünde bu süreci dengeli ve düzenli bir beslenme planı izleyerek geçirmenizi öneririz.
Sağlıklı günler, yarınlar dileriz. Sağlıkla kalın, hoşça kalın…
Diyetisyen Enver Burak GÜNDEN
https://www.instagram.com/diyet_izmir/
